Grożenie drugiej osobie może prowadzić do odpowiedzialności karnej, jednak nie każda wypowiedź odebrana jako nieprzyjemna, agresywna czy nawet zastraszająca automatycznie stanowi groźby karalne w rozumieniu prawa. Kluczowe znaczenie ma Kodeks karny, a w szczególności artykuł 190 KK. W aktualnym stanie prawnym przepis ten przewiduje za groźbę karalną karę pozbawienia wolności do 3 lat.
Co grozi za groźby karalne w Polsce?
Zgodnie z art. 190 § 1 Kodeksu karnego odpowiedzialności podlega osoba, która grozi innej osobie popełnieniem przestępstwa na jej szkodę lub na szkodę osoby dla niej najbliższej, jeżeli groźba wzbudza uzasadnioną obawę, że zostanie spełniona. Groźby karalne kara może zatem oznaczać nawet pozbawienie wolności do 3 lat. Ściganie tego przestępstwa następuje na wniosek pokrzywdzonego.
Warto zaznaczyć, że obecnie sam artykuł 190 KK nie wymienia grzywny bezpośrednio w ustawowym zagrożeniu. Groźby karalne grzywna mogą jednak pojawić się w praktyce na podstawie art. 37a KK. Jeżeli spełnione są przesłanki tego przepisu, sąd może zamiast kary pozbawienia wolności orzec grzywnę w wymiarze co najmniej 150 stawek dziennych.
Więcej o możliwości orzeczenia grzywny lub prac społecznych zamiast kary pozbawienia wolności wyjaśniamy w osobnym artykule.
Czy groźby karalne są przestępstwem czy wykroczeniem?
Groźba spełniająca przesłanki art. 190 § 1 KK stanowi przestępstwo, a nie wykroczenie. Nie każda groźba będzie jednak groźbą karalną. Musi ona dotyczyć popełnienia przestępstwa na szkodę osoby zagrożonej albo osoby dla niej najbliższej.
Nie jest przy tym konieczne, aby sprawca rzeczywiście planował wykonanie swojej zapowiedzi. Istotne jest natomiast, aby w konkretnych okolicznościach wywołała ona u adresata uzasadnioną obawę spełnienia. Ocena uwzględnia więc zarówno reakcję pokrzywdzonego, jak i obiektywne okoliczności zdarzenia.
Jak zgłosić groźby karalne na policję?
Pokrzywdzony może zawiadomić o podejrzeniu popełnienia przestępstwa Policję albo prokuraturę. Ponieważ groźby karalne kodeks karny kwalifikuje jako przestępstwo ścigane na wniosek pokrzywdzonego, istotne jest również złożenie wniosku o ściganie sprawcy.
Warto zabezpieczyć wszystkie dostępne dowody. Mogą nimi być wiadomości SMS, e-maile, komunikatory internetowe, nagrania, dokumenty, zeznania świadków czy inne materiały pozwalające odtworzyć treść i kontekst wypowiedzi. Istotne mogą być również wcześniejsze zachowania sprawcy, jeżeli wpływają na ocenę, czy obawa spełnienia groźby była uzasadniona.
Groźby mogą pojawiać się również jako element szerszego ciągu zachowań wobec osoby pokrzywdzonej. W takich sytuacjach znaczenie może mieć także problem znęcania się fizycznego i psychicznego.
Jakie są przesłanki do uznania gróźb za karalne?
Dla odpowiedzialności z art. 190 KK konieczne jest przede wszystkim wystąpienie groźby popełnienia przestępstwa skierowanej przeciwko osobie zagrożonej albo osobie dla niej najbliższej. Ponadto groźba musi wzbudzić uzasadnioną obawę jej spełnienia.
Znaczenie ma całokształt sytuacji. Te same słowa wypowiedziane żartobliwie pomiędzy znajomymi mogą zostać ocenione inaczej niż wypowiedź skierowana podczas poważnego konfliktu przez osobę, która wcześniej zachowywała się agresywnie. Dlatego każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.
Jak wygląda postępowanie sądowe w sprawie gróźb karalnych?
Po złożeniu zawiadomienia i wniosku o ściganie organy postępowania przygotowawczego gromadzą dowody i ustalają okoliczności zdarzenia. Jeżeli materiał dowodowy uzasadnia wniesienie aktu oskarżenia, sprawa może trafić do sądu karnego.
W postępowaniu sądowym badane są przede wszystkim treść groźby, okoliczności jej wypowiedzenia oraz to, czy rzeczywiście wywołała uzasadnioną obawę spełnienia. Oskarżony może zostać uniewinniony albo uznany za winnego. W razie skazania rodzaj i wymiar kary zależą między innymi od okoliczności czynu, jego społecznej szkodliwości oraz okoliczności dotyczących sprawcy.
Pomoc prawna w sprawach karnych – Wodzisław Śląski i Rybnik
Osoby potrzebujące pomocy w związku z postępowaniem dotyczącym gróźb karalnych mogą skontaktować się z Kancelarią Adwokacką w Wodzisławiu Śląskim. W sprawach dotyczących odpowiedzialności karnej dostępna jest również pomoc adwokata w sprawach karnych w Wodzisławiu Śląskim, zarówno dla osób pokrzywdzonych, jak i podejrzanych lub oskarżonych.
Pomoc prawna dostępna jest również w ramach kancelarii prawnej w Rybniku. Kancelaria prowadzi sprawy na terenie całej Polski, a wstępna konsultacja może odbyć się telefonicznie, e-mailowo lub przez komunikatory, bez konieczności osobistego przyjazdu.
Pomoc w sprawach karnych w innych miastach
Kancelaria prowadzi sprawy karne również poza Wodzisławiem Śląskim i Rybnikiem. Informacje o zakresie pomocy można znaleźć na stronach dotyczących prawa karnego w Warszawie, adwokata w sprawach karnych w Krakowie, adwokata do spraw karnych w Łodzi oraz pomocy w sprawach karnych w Gdańsku. Konsultacje mogą odbywać się również zdalnie, a sposób prowadzenia sprawy ustalany jest indywidualnie.
FAQ – pytania i odpowiedzi
Jaka jest kara za groźby karalne?
Zgodnie z aktualnym art. 190 § 1 KK za groźbę karalną grozi kara pozbawienia wolności do 3 lat. W określonych przypadkach możliwe jest zastosowanie łagodniejszego rodzaju kary na podstawie przepisów części ogólnej Kodeksu karnego.
Ile wynosi grzywna za groźby karalne?
Art. 190 KK nie określa obecnie grzywny jako kary bezpośrednio przewidzianej za to przestępstwo. Jeżeli jednak sąd zastosuje art. 37a KK, grzywna wynosi co najmniej 150 stawek dziennych, a wysokość konkretnej kary zależy od liczby i wartości stawek ustalonych przez sąd.
Czy można dostać karę więzienia za groźby karalne?
Obowiązujący Kodeks karny przewiduje za przestępstwo groźby karalnej karę pozbawienia wolności do 3 lat, przy czym wymiar konkretnej kary zależy od okoliczności danej sprawy.
